Woda plazmowana – co to jest i jakie ma właściwości?

Woda plazmowana to woda poddana działaniu zimnej plazmy, czyli zjonizowanego gazu o niskiej temperaturze. Proces ma zmieniać jej właściwości fizykochemiczne, między innymi przez powstawanie reaktywnych form tlenu. Nie oznacza to jednak, że otrzymana ciecz staje się lekiem, suplementem ani bezpiecznym produktem do picia. Sprzedawcy opisują ją przede wszystkim jako surowiec badawczy lub techniczny.

Czym jest woda plazmowana?

Woda plazmowana, nazywana też czasem wodą zdeklastrowaną lub nanowodą, powstaje przez ekspozycję wody na działanie zimnej plazmy. W ujęciu fizycznym jest to ośrodek poddany określonemu procesowi energetycznemu, a nie nowy rodzaj wody o potwierdzonych właściwościach leczniczych.

Producenci twierdzą, że podczas obróbki zmienia się sposób organizacji cząsteczek wody, czyli jej tak zwana struktura klastrowa. W materiałach handlowych pojawiają się określenia takie jak „nanoklastry”, „uporządkowanie molekularne” czy „deklastracja”. Są to opisy zjawisk fizykochemicznych wymagających oceny w konkretnych warunkach laboratoryjnych. Same w sobie nie dowodzą korzystnego działania na organizm człowieka.

Produkty takie jak PAW WATER czy woda plazmowana Nantes są oznaczane przez sprzedawców jako surowce badawcze, techniczne albo materiały do eksperymentów. Wprost deklaruje się, że nie są one żywnością, suplementami diety, lekami ani produktami leczniczymi. Taki status ma znaczenie, ponieważ oznacza brak oceny produktu według wymagań dotyczących środków spożywczych lub terapii medycznych.

Jak powstaje woda plazmowana?

Do jej wytwarzania może służyć reaktor z wyładowaniem przez barierę dielektryczną, określany skrótem DBD od angielskiego Dielectric Barrier Discharge. W takim układzie wyładowanie elektryczne zachodzi przy obecności materiału dielektrycznego, który ogranicza przepływ prądu i pozwala uzyskać zimną plazmę.

Plazma zawiera między innymi elektrony, jony i cząstki wzbudzone. Kontakt z wodą może prowadzić do zmian w równowadze chemicznej roztworu oraz do powstawania reaktywnych form tlenu. Jedną z nich jest tlen singletowy ¹O₂, czyli wzbudzona i bardziej reaktywna forma tlenu cząsteczkowego. W procesie mogą powstawać także rodniki hydroksylowe i inne krótkotrwałe związki reaktywne.

Deklastrowanie oznacza według opisów producentów destabilizację większych skupisk cząsteczek oraz tworzenie nowych układów o mniejszej skali. Trzeba jednak zachować ostrożność wobec stwierdzeń, że woda składa się z trwałych „nanocząsteczek” albo że jej cząsteczki swobodnie przenikają do komórek. Właściwości wody zależą od temperatury, ciśnienia, zawartości minerałów, gazów i innych substancji. Nie można wyciągać wniosków o działaniu biologicznym wyłącznie z opisu procesu technologicznego.

Czy woda plazmowana leczy choroby?

Nie ma wiarygodnych dowodów klinicznych potwierdzających, że picie wody plazmowanej leczy choroby u ludzi. Wyniki doświadczeń laboratoryjnych, na przykład obserwacje prowadzone na izolowanych komórkach, nie są równoznaczne z potwierdzeniem bezpieczeństwa ani skuteczności terapii. Między eksperymentem in vitro a badaniem klinicznym istnieje zasadnicza różnica.

W materiałach promocyjnych można spotkać twierdzenia dotyczące między innymi:

• detoksykacji organizmu i usuwania metali ciężkich,
• wspierania odporności oraz procesów przeciwzapalnych,
• poprawy funkcjonowania układu nerwowego,
• leczenia nowotworów, autyzmu, migren lub niepłodności.

Takie deklaracje nie mają potwierdzenia w rzetelnych badaniach klinicznych na ludziach. Szczególnie mylące jest przenoszenie wyników badań na liniach komórkowych na osoby chore. Substancja, która wywołuje określoną reakcję w izolowanej hodowli, może zachowywać się zupełnie inaczej w organizmie. Nie wiadomo też, jaka dawka byłaby bezpieczna, jak produkt oddziałuje z lekami ani czy jego skład pozostaje stabilny podczas przechowywania.

W przypadku choroby nowotworowej, autyzmu lub innych problemów zdrowotnych zastępowanie diagnostyki i leczenia wodą plazmowaną może opóźnić potrzebną pomoc. Sam fakt, że produkt zawiera reaktywne formy tlenu, nie oznacza selektywnego niszczenia komórek nowotworowych ani korzystnego wpływu na zdrowe tkanki.

Na czym polega „klauzula bezpieczeństwa”?

W opisach sprzedażowych często występują dwa sprzeczne komunikaty. Produkt jest przedstawiany jako środek wspierający organizm, oczyszczający komórki lub pomagający przy poważnych chorobach, a jednocześnie na etykiecie pojawia się zastrzeżenie, że nie jest przeznaczony do spożycia i leczenia.

To można określić jako dezinformację z klauzulą bezpieczeństwa. Sugestie zdrowotne kierowane są do odbiorcy za pomocą opisów, relacji i zaleceń dotyczących stosowania, natomiast formalne zastrzeżenie ma ograniczać odpowiedzialność sprzedawcy. Argument o „barierach prawnych” nie zastępuje badań bezpieczeństwa i skuteczności.

Jaki jest status prawny i bezpieczeństwo produktu?

Woda oznaczona jako surowiec badawczy lub techniczny nie przechodzi takiej samej oceny jak woda przeznaczona do spożycia. Brak informacji o przeznaczeniu spożywczym oznacza także, że konsument nie powinien traktować jej jak zwykłej wody butelkowanej.

Najważniejsze konsekwencje takiego oznaczenia są następujące:

• produkt nie jest suplementem diety ani żywnością,
• nie jest lekiem, wyrobem medycznym ani terapią,
• brak deklaracji spożywczych nie potwierdza bezpieczeństwa picia,
• sprzedaż do „eksperymentów” może ograniczać obowiązki związane z dopuszczeniem produktu spożywczego.

Samo przechowywanie w szklanych butelkach, podawanie objętości opakowania czy informowanie o zawartości tlenu singletowego nie jest certyfikatem bezpieczeństwa. Nie należy też uznawać kontaktu produktu z instytucjami kontrolnymi za dowód jego skuteczności medycznej.

Woda plazmowana jest przede wszystkim eksperymentalnym medium poddanym działaniu zimnej plazmy. Jej właściwości fizykochemiczne mogą być przedmiotem badań, ale nie ma podstaw, by przedstawiać ją jako środek leczniczy lub bezpieczny produkt do spożycia.

Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku problemów zdrowotnych należy skonsultować się z lekarzem, a nie zastępować diagnostykę lub leczenie eksperymentalnymi produktami.